Artikel geschreven op 29 december 2025
De knoop is doorgehakt: jullie gaan samenwonen. Een grote stap, die vaak begint met enthousiasme en mooie plannen. Eén huis, geen heen-en-weer meer tussen twee woningen en eindelijk samen bouwen aan een toekomst. Samen een huis kopen is voor veel stellen een mijlpaal en terecht. Toch is het verstandig om naast alle romantiek ook even praktisch te blijven. Want hoe sterk jullie relatie nu ook voelt, het leven kan onverwachte wendingen nemen. Juist door vooraf goede afspraken te maken, voorkom je later onzekerheid of gedoe. Dat is geen wantrouwen, maar simpelweg verstandig omgaan met een grote financiële beslissing.
Waarom afspraken maken belangrijk is
Een huis kopen doe je niet dagelijks. Het is één van de grootste investeringen die je samen aangaat. Natuurlijk hoop je dat alles goed blijft gaan, maar er kunnen situaties ontstaan waar je nu nog liever niet bij stilstaat. Denk aan ontslag, ziekte of het overlijden van één van jullie. Ook een relatiebreuk komt vaker voor dan mensen denken. Door vooraf aan het samenwonen duidelijke afspraken te maken, weet je in zulke situaties waar je aan toe bent. Dat geeft rust en bescherming, voor jullie allebei.
Wie is eigenaar van de woning?
Een belangrijke eerste keuze is de eigendomsverdeling. Die wordt vastgelegd in de leveringsakte bij de notaris. Veel stellen kiezen voor gezamenlijk eigendom, waarbij ieder voor de helft eigenaar is. In dat geval kunnen beslissingen over de woning alleen samen worden genomen. Bij een eventuele verkoop of scheiding moeten jullie het dus samen eens worden over de vervolgstappen.
Soms is een gelijke verdeling niet logisch. Bijvoorbeeld als één van jullie meer spaargeld inbrengt of een hoger inkomen heeft. Dan kun je kiezen voor een andere verdeling, zoals 60/40 of 75/25. Deze verhouding wordt officieel vastgelegd, zodat later duidelijk is welk deel van de opbrengst of schuld van wie is.
Verschillende inbreng van eigen geld
Wanneer één van jullie meer eigen geld inlegt, bijvoorbeeld door een erfenis of overwaarde uit een vorige woning, is het extra belangrijk om hier afspraken over te maken. Op het moment dat alles goed gaat, voelt dit vaak niet nodig. Toch blijkt in de praktijk dat hierover bij verkoop of een breuk veel discussie kan ontstaan. Door vooraf vast te leggen hoe met deze inbreng wordt omgegaan, voorkom je problemen op een later moment.
Getrouwd of niet: dit maakt verschil
Voor de liefde hoef je niet te trouwen, maar juridisch gezien maakt het wel degelijk uit. Zijn jullie niet getrouwd en gaan jullie samenwonen in een koophuis, dan is een samenlevingscontract sterk aan te raden. Zonder zo’n contract heb je bij een breuk alleen recht op wat officieel op jouw naam staat. Zelfs als je jarenlang meebetaalt aan de hypotheek. De rechter kan daar meestal weinig aan veranderen.
In een samenlevingscontract leg je onder andere vast wie welke lasten betaalt, wat er gebeurt met gezamenlijke spullen, hoe de overwaarde of restschuld wordt verdeeld en of één van jullie het huis mag overnemen bij een breuk. Voor een relatief klein bedrag koop je hiermee veel duidelijkheid en zekerheid.
Getrouwd met of zonder huwelijkse voorwaarden
Trouwen jullie zonder huwelijkse voorwaarden, dan geldt sinds 2018 de beperkte gemeenschap van goederen. Alles wat jullie samen opbouwen tijdens het huwelijk is gezamenlijk, terwijl privébezit, schenkingen en erfenissen in principe privé blijven.
Willen jullie dit anders regelen, dan kunnen huwelijkse voorwaarden uitkomst bieden. Daarmee kun je bijvoorbeeld afspreken dat het huis gezamenlijk is, maar ander vermogen gescheiden blijft. De notaris kan jullie hierbij begeleiden en adviseren wat past bij jullie situatie.
Wat als de relatie eindigt?
Het is geen fijn onderwerp, maar wel belangrijk om bij stil te staan. Als jullie uit elkaar gaan, zijn er grofweg drie opties. Eén van jullie blijft in het huis wonen en koopt de ander uit, mits het inkomen voldoende is om de hypotheek alleen te dragen. Lukt dat niet, dan kan het huis gezamenlijk worden verkocht. Dat kan met winst, maar soms ook met verlies. Juist in dat laatste geval zijn vooraf gemaakte afspraken van grote waarde.
Overlijdensrisicoverzekering: onmisbaar
Een overlijdensrisicoverzekering klinkt misschien weinig romantisch, maar is essentieel bij een gezamenlijke hypotheek. Als één van jullie overlijdt, kan de achterblijver te maken krijgen met hoge maandlasten. Een ORV zorgt ervoor dat (een deel van) de hypotheek kan worden afgelost, zodat de ander financieel kan blijven wonen. De premie is vaak lager dan verwacht, zeker wanneer je jong en gezond bent.
Checklist: goed voorbereid samen een huis kopen
Denk na over ieders eigen inbreng. Maak afspraken over de maandelijkse lasten. Bespreek en leg de eigendomsverdeling vast. Overweeg een samenlevingscontract of huwelijkse voorwaarden en neem een overlijdensrisicoverzekering serieus mee in jullie plannen.
Samenwonen en een huis kopen roept vaak vragen op. Over geld, zekerheid en toekomstplannen. Onze hypotheekadviseurs denken graag met jullie mee en leggen alles rustig en duidelijk uit. Maak een afspraak en zet samen een stevige basis voor jullie nieuwe thuis. Zo zorg je dat samenwonen romantisch en verstandig gebeurt.
